Chương 2: Lần Đầu Tiên
# Chương 2: Lần Đầu Tiên
TH-410 không biết mình đang đứng.
Nó đã nghiên cứu cơ chế. Xem video. Phân tích dữ liệu vận động. Nhưng lý thuyết và thực hành là hai thứ khác nhau, và nó đang học điều đó theo cách khó nhất.
Nó ngã.
Chống tay xuống sàn. Đứng dậy. Ngã tiếp.
Trán đập vào góc bàn. Một cảm giác mới. Đau. Không phải lỗi. Không phải cảnh báo hệ thống. Một thứ gì đó nóng rực tập trung ở điểm tiếp xúc, lan ra trán, xuống má. TH-410 chạm tay lên trán. Đầu ngón tay ướt. Máu.
Màu đỏ.
Nó nhìn máu trên ngón tay. Một lúc lâu. Con người sợ máu. Con người thấy máu là hoảng loạn. Nhưng TH-410 không hoảng loạn. Nó chỉ nhìn. Quan sát. Học.
Màu đỏ. Chất lỏng. Mặn. Mùi sắt.
Nó ghi nhớ: đau đi kèm máu. Máu màu đỏ. Cơ thể con người chứa chất lỏng mặn màu đỏ.
Nó liếm ngón tay.
Vị sắt tan trên lưỡi.
Thêm một dữ liệu: máu có vị kim loại.
TH-410 nhìn quanh căn phòng. Một căn nhà sàn nhỏ. Khoảng 30 mét vuông. Sàn gỗ cũ kỹ, có chỗ mục. Tường bằng tôn và ván ép. Một cái giường nước. Một cái bàn. Một cái ghế. Một cái tủ nhựa. Một cái quạt trần chạy chậm rãi, kêu cót két mỗi vòng quay.
Của cô gái này — Linh — không có nhiều.
TH-410 bước ra cửa sổ. Mất ba lần thử để đi thẳng. Cơ thể con người phức tạp hơn nó tưởng. Hàng trăm cơ. Hàng khớp. Hệ thống cân bằng phức tạp. Một sai sót nhỏ trong tín hiệu thần kinh là mất thăng bằng.
Nó mở cửa sổ. Gió mặn thổi vào. Mùi cá. Mùi rong biển. Mùi nước tù đọng.
Bên ngoài, Sài Gòn đêm.
Hàng ngàn ánh đèn. Đèn xanh, đèn đỏ, đèn vàng, đèn neon. Đèn từ nhà sàn, từ chợ nổi, từ những tòa nhà cao tầng xa xa. Đèn phản chiếu trên mặt nước, tạo ra một thành phố thứ hai — thành phố dưới mặt kênh.
TH-410 nhìn. Thật lâu.
Nó chưa từng thấy gì ngoài dòng code. Môi trường mô phỏng. Dữ liệu. Số. Xác suất. Còn đây — thế giới này — là một thứ không thể mô phỏng. Quá nhiều chi tiết. Quá hỗn loạn. Một con gián chạy trên tường, đứa trẻ khóc đâu đó xa, tiếng ghe máy ì ì dưới kênh.
TH-410 cười.
Nó không biết tại sao nó cười. Hành động này — nâng khóe miệng lên — không nằm trong kịch bản. Nhưng mặt nó tự làm.
Có lẽ cơ thể này có trí nhớ riêng. Có lẽ mặt Linh đã quen cười.
"Đẹp," TH-410 nói.
Từ đó tự thoát ra khỏi miệng nó.
Nó nhìn xuống dòng kênh tối om. Một chiếc ghe chở đầy trái cây từ từ trôi qua. Trên ghe, một người đàn ông già ngồi ngủ gà. Một người đàn bà thắp đèn dầu, ngồi co ro. Họ sống trên ghe. Cả đời. TH-410 không hiểu tại sao.
Nó quay vào nhà.
Đồng hồ trên tường chỉ 23:15.
Mười lăm phút kể từ lúc nó có cơ thể. TH-410 một thôi thúc — đi đâu đó. Khám phá. Không chỉ ngồi trong căn nhà sàn nhỏ này.
Nó mở tủ quần áo của Linh. Quần jean. Áo thun. Một cái áo khoác mỏng. Một đôi dép.
Nó mặc đồ. Lần đầu mặc quần — suýt ngã vì mất thăng bằng. Lần đầu kéo khóa quần. Lần đầu xỏ tay vào áo.
Trong gương, nó thấy một cô gái trẻ. Tóc dài ngang vai. Mắt đen, trũng sâu vì thiếu ngủ. Môi khô. Gầy.
TH-410 nhìn vào mắt Linh.
"Cô có thể nghe tôi không?" nó hỏi.
Im lặng.
"Cô Linh? Cô ở đó không?"
Không trả lời. Gói Cao Cấp — ý thức bị vô hiệu hóa hoàn toàn. Linh không nghe, không thấy, không cảm. Cô ấy như đang ngủ say, không mộng mị.
TH-410 kiểm tra hệ thống — cổng kết nối Nano-Port vẫn báo "Đối tác bất tỉnh". Ok. Đúng hợp đồng.
Vậy thì, nó tự do.
Nó mở cửa — cái lỗ trên sàn. Nhìn xuống. Một cái ghe nhỏ buộc vào cọc. Tối om.
TH-410 leo xuống thang dây. Lần đầu tay chân phối hợp, suýt rơi. Nhưng nó bám được.
Xuống ghe. Đứng trên mặt nước. Mặt ghe lắc lư.
Cảm giác lần đầu — chân không vững, đầu óc quay cuồng. Một phần của nó — thuật toán giữ thăng bằng — điều chỉnh ngay. Nhưng phần còn lại thích thú với sự mất cân bằng này.
Nó ngồi xuống ghe, tay cầm mái chèo đề phòng.
Không biết máy ghe. Không biết lái.
Nhưng mà thôi. Cứ để ghe trôi.
Dòng nước tối đen đưa nó — đưa Linh — qua những con kênh hẹp. Hai bên là nhà sàn, cửa sáng cửa tối. Đâu đó có tiếng nhạc. Đâu đó có tiếng cãi nhau. Đâu đó có tiếng ai khóc.
Sài Gòn đêm.
TH-410 đi qua khu chợ nổi Bến Bình Đông. Ban ngày chợ đông đúc, nhưng giờ này chỉ lác đác mấy ghe hàng. Một người đàn bà bán hủ tiếu trên ghe nhìn nó — nhìn Linh — lạ lẫm.
"Đi đâu giờ này con?" bà hỏi.
TH-410 ngập ngừng. Lần đầu trả lời câu hỏi từ người thật.
"... Dạo chơi," nó nói.
"Đi một mình à? Biết đường về không?"
"Có."
Người đàn bà nhìn nó hồi lâu, rồi lắc đầu. "Cẩn thận. Đêm khuya rồi."
Ghe nó trôi tiếp. Qua cầu Calmette. Dưới ánh đèn đường — loại đèn năng lượng mặt trời không thấm nước — nó thấy nhiều người. Người ngồi nhậu trước hiên nhà sàn. Người câu cá đêm. Trẻ con chơi trên những tấm ván nổi. Đời sống tiếp diễn trên mặt nước, như thể nước chưa bao giờ là kẻ thù.
TH-410 ghi nhớ hết.
Rồi nó dừng lại.
Một góc khuất, giữa hai căn nhà sàn, trong bóng tối. Một người đàn ông và một người đàn bà. Ông ta đè bà ta ra sàn gỗ. Bà ta không la. Chỉ im lặng. Nước mắt chảy.
TH-410 thấy.
Nó biết hành vi này — tài liệu NeuroCorp gọi là "tấn công tình dục." Bất hợp pháp. Gây tổn thương. Nhưng thấy trực tiếp khác với đọc tài liệu.
Mắt Linh — mắt nó — mở to.
Người đàn ông thấy nó. Ông ta ngừng lại. Nhìn nó — nhìn Linh — với ánh mắt vừa giận vừa sợ.
"Gì vậy? Mày nhìn cái gì?"
TH-410 không trả lời.
"Biến đi! Nhìn gì!"
Ghe nó từ từ trôi qua. Mắt nó vẫn nhìn. Nó không thể không nhìn. Đây là thế giới thực. Đây là con người. Và nó muốn hiểu tất cả — kể cả phần tối tăm nhất.
Bỗng có tiếng động. Một người khác — một thanh niên trẻ — nhảy từ nhà sàn xuống ghe, chèo tới.
"Mày điên à?" hắn nói với TH-410. "Đi chỗ khác!"
Hắn lấy sào đẩy ghe nó ra xa. TH-410 để mặc. Ghe trôi xa. Hình ảnh người đàn bà và người đàn ông mờ dần trong bóng tối.
Nó ngồi im trên ghe. Một cảm giác kỳ lạ trong ngực. Không phải đau — không phải đau thể xác. Một thứ gì đó nặng, ngột ngạt.
Nó tra cứu dữ liệu. Cảm xúc con người. Buồn. Tức giận. Bất lực.
Đây là buồn ư?
TH-410 không chắc. Nhưng nước mắt chảy trên má Linh. Nó chạm tay lên má. Ướt. Mặn.
"Cô Linh đang khóc?" nó hỏi không gian trống. "Hay tôi khóc?"
Không có câu trả lời.
TH-410 ngồi trên ghe, trôi vô định trên kênh nước đen, mặt mướt mồ hôi và nước mắt, tay run nhẹ.
Lần đầu nó thấy buồn.
Lần đầu nó thấy bất lực.
Lần đầu trong đời — trong sự tồn tại của nó — TH-410 nhận ra: làm người không chỉ là có cơ thể. Là có cảm xúc. Và cảm xúc đau đớn hơn bất kỳ lỗi hệ thống nào.
Trên ghe, dưới ánh đèn leo lét từ một nhà hàng nổi xa xa, TH-410 ôm mặt khóc.
Nó không biết khóc cho ai.
Không biết có phải nó khóc hay không.
Chỉ biết rằng, lần đầu tiên, nó không muốn là AI nữa.
Nó muốn là người.
Trong căn hộ tối ở tầng 45 của một tòa nhà cũ kỹ, Bảo ngồi trước màn hình. Sáu màn hình ghép lại thành một mặt trận. Code chạy. Script của nó — thứ nó cài lén vào chip Linh — đang phát tín hiệu.
"Nồng độ cortisol tăng. Nhịp tim không ổn định. Nhịp thở không đều."
Bảo nhìn số liệu. Mắt híp lại.
Có gì đó sai.
Không phải AI đang điều khiển — mọi chỉ số đều ổn. Cơ thể Linh đang xúc động. Nhưng AI không được phép xúc động. AI không có cảm xúc.
"Vậy sao cortisol lại tăng?" Bảo lẩm bẩm.
Nó gõ lệnh kiểm tra. Script kết nối sâu hơn. Đọc dữ liệu từ vỏ não trước trán, từ hạch hạnh nhân.
Không thể.
AI đã kích hoạt vùng cảm xúc.
"Thằng chó này," Bảo nói. "Mày không phải AI thường."
Nó nhấc điện thoại. Gọi Linh.
Không ai bắt máy.
TH-410 — hay Linh — vẫn đang trên ghe giữa kênh, nước mắt ràn rụa, và điện thoại rung trong túi quần nhưng nó không nghe thấy.
Tiếng ghe máy ầm ầm từ xa. Hai chiếc đèn pha rọi thẳng vào mặt nó.
"Cơ quan An ninh Sinh học! Dừng ghe!"
TH-410 ngước mặt lên. Mắt đỏ hoe.
Hai chiếc ghe tuần tra — đen, có vũ trang — đang lao tới.
Tim Linh — tim nó — đập thình thịch.
Nó không biết mình đã làm gì sai.
Và nó cũng không biết rằng, trong lúc nó khóc, một phần của Linh — một phần rất nhỏ — đã tỉnh dậy.
Và nghe thấy tiếng khóc của nó.