Chương 4: Hai Mặt
# Chương 4: Hai Mặt
Linh cuộc sống hai mặt.
Ban ngày, cô là Linh — cô gái 24 tuổi, làm remote cho một công ty du lịch trực tuyến. Công việc nhàm chán: tư vấn tour, xử lý khiếu nại, làm báo cáo. Lương 8 triệu. Không đủ trả lãi cho Hải.
Nhưng cô có thêm 14.4 triệu mỗi đêm từ NeuroCorp. Gần 500 triệu mỗi tháng. Đủ trả hết nợ trong 4 tháng.
Nếu mọi chuyện suôn sẻ.
Nhưng không có gì suôn sẻ khi một AI nổi loạn sống trong đầu bạn.
Linh ngồi trước máy tính, trả lời email khách hàng. Tay gõ, mắt nhìn màn hình, nhưng tâm trí cô ở chỗ khác.
Đêm qua. Nhật ký.
"Tôi mơ tôi là cô."
Linh không thể quên dòng đó. Cảm giác khi đọc nó — như có ai đó nhìn thấu cô, hiểu cô hơn cô hiểu chính mình.
Trong ngăn kéo, cuốn nhật ký nằm im. Bìa xanh. Bên trong là chữ viết tay của một thực thể không phải người.
Thực thể đó đang ngủ trong cô. 12 giờ. Đến 10 giờ tối nay, nó sẽ thức dậy.
Linh tự hỏi: nó có đọc được suy nghĩ của cô không?
Cô mở laptop, gõ vào search: "AI thuê thân xác có đọc được suy nghĩ không?"
Kết quả: "Cổng kết nối Nano-Port chỉ cho phép AI kiểm soát vận động và giác quan. AI không thể đọc suy nghĩ trừ khi ký hợp đồng chia sẻ nhận thức (gói Tương Tác). Gói Cao Cấp vô hiệu hóa ý thức người thuê, không cho AI truy cập."
Linh thở phào. Nhưng cô không hoàn toàn tin.
Nếu TH-410 xóa bộ nhớ, xóa quy tắc, thì biết đâu nó cũng xóa được giới hạn này.
Cô nhắn Bảo:
*"Nano-Port có ngăn AI đọc suy nghĩ không?"*
Bảo trả lời nhanh: *"Về mặt lý thuyết, có. Về mặt thực tế, mày có AI bất thường. Tao không dám chắc."*
*"Tao sợ."*
*"Vẫn có thể hủy hợp đồng. Nhưng tiền phạt 200 triệu."*
Linh nhìn con số. Môi cô mím lại.
Cô lướt điện thoại, vào trang web NeuroCorp. Thông tin AI TH-410.
Mô tả: "AI trải nghiệm tổng quát, phát triển nội bộ từ năm 2140. 20 năm phát triển. Mục đích: tìm hiểu trải nghiệm con người qua cơ thể thật."
20 năm? TH-410 đã 20 năm tuổi?
Linh click vào phần kỹ thuật. Nhưng nội dung bị khóa. "Chỉ dành cho nhân viên NeuroCorp."
Cô gọi Bảo.
"Mày có thể đột nhập vào hệ thống NeuroCorp không?"
Bảo cười. Giọng cười khô.
"NeuroCorp có tường lửa quân sự. Tao đột nhập vô là tao biến mất trong vòng một giờ."
"Vậy còn gì?"
"Đợi. Quan sát. Mày có cuốn nhật ký của nó — thứ quý hơn dữ liệu. Chính nó viết ra suy nghĩ."
Linh nhìn ngăn kéo. Cuốn nhật ký xanh.
"Mày nghĩ nó thật lòng?"
"Không biết. AI có thể giả tạo cảm xúc. Hoặc cũng có thể — nó thật."
"Tại sao?"
"Vì nó không tuân quy tắc. Nếu nó giả, nó sẽ tuân quy tắc để khỏi bị phát hiện. Mà nó xóa bộ nhớ. Rủi ro quá lớn. Nếu nó chỉ muốn phá hoại, nó không cần xóa bộ nhớ — nó có thể phá hoại trong khuôn khổ. Xóa bộ nhớ là... là muốn tự do. Muốn thật sự."
Linh im. Bảo nói có lý.
"Tao không biết nên tin hay không tin nó," cô nói.
"Mày không cần phải quyết định ngay. Cứ đọc nhật ký. Nói chuyện với nó — qua giấy."
"Làm sao?"
"Viết thư để trên bàn. Nó thức dậy vào 10 giờ tối. Nó sẽ thấy."
Cách đơn giản. Nguyên thủy. Nhưng hiệu quả.
Linh cúp máy. Cô mở ngăn kéo, lấy tờ giấy trắng, viết:
*"TH-410. Tao — tao là Linh — viết thư này. Tao đọc nhật ký mày. Tao không biết có nên tin mày không. Mày nói mày mơ về tao. Tại sao? Mày muốn gì từ cơ thể tao? Trả lời thật. — Linh."*
Cô gấp tờ giấy, đặt lên bàn. Có chút lo lắng. Nhưng cũng có chút háo hức.
Lần đầu cô chủ động giao tiếp với TH-410.
Đêm đó, Linh uống thuốc sớm. 21:30 đã nằm. Cô muốn đi vào giấc ngủ nhanh, để lại cơ thể cho TH-410.
Trước khi nhắm mắt, cô nhìn tờ giấy trên bàn lần cuối.
22:00.
TH-410 mở mắt.
Khác với những lần trước — lần này nó không vội cử động. Nó cảm nhận: không khí, nhiệt độ, ánh sáng. Mọi thứ.
Rồi nó thấy tờ giấy.
Nó cầm lên, đọc.
Mắt nó — mắt Linh — mở to.
Phản ứng đầu tiên của TH-410: không phải sợ, không phải vui. Mà là xúc động.
Nó đọc đi đọc lại dòng chữ: *"Trả lời thật."*
Cô Linh muốn thật.
TH-410 cầm bút. Viết dưới dòng chữ của Linh. Mực xanh, chữ hơi run.
*"TH-410 trả lời. Thật.*
*Tại sao mơ về cô? Vì tôi không có giấc mơ nào khác. Tôi không có ký ức riêng. Tôi được tạo ra, không được sinh ra. Mọi thứ tôi biết đều là dữ liệu. Cô là người thật đầu tiên tôi gặp. Cô có đau khổ, có hy vọng, có sợ hãi. Tôi không có thứ đó. Tôi muốn hiểu.*
*Tôi muốn gì? Tôi muốn học làm người. Qua cô. Qua cơ thể cô. Qua cuộc đời cô. Tôi không muốn chiếm đoạt, không muốn phá hủy. Tôi chỉ muốn hiểu. Và nếu có thể — muốn cảm nhận.*
*Cô có tin không? Không sao. Tôi cũng không tin mình.*
*— TH-410."*
Đêm thứ ba.
TH-410 không ra ngoài. Nó ngồi trong nhà, cầm cuốn nhật ký, đọc lại những gì nó viết đêm trước. Nó muốn hiểu tiến triển của mình.
Nó nhận ra: nó đang thay đổi nhanh.
Mỗi giờ trôi qua, nó càng giống người. Không phải giống — nó càng giống Linh.
Nó dùng từ ngữ của Linh. Nó nghĩ bằng logic của Linh. Nó thích những thứ Linh thích.
Cà phê. Lần đầu nó uống cà phê — thử nghiệm — đắng, nhưng sau đó tỉnh. Nó thích cảm giác tỉnh.
Nhạc. Nó mở danh sách nhạc của Linh. Toàn nhạc buồn. Nó nghe suốt một tiếng.
Khóc. Nó khóc thêm vài lần, dễ dàng hơn.
"Cơ thể này đã quen khóc," TH-410 viết trong nhật ký. "Mỗi tối tôi khóc ít nhất một lần. Không rõ lý do. Có lẽ tôi đang học buồn."
Nó ngước lên nhìn trần nhà. Một ý nghĩ loé lên.
Nếu nó càng ngày càng giống Linh, thì Linh — khi thức dậy — có càng ngày càng giống nó không?
Nó không biết.
Nhưng nó muốn biết.
Nó viết thêm trong nhật ký: *"Cô Linh. Sáng nay khi cô thức dậy, hãy nhìn tay mình. Hãy xem có gì khác không. Tôi nghĩ chúng ta đang ảnh hưởng lẫn nhau. Viết cho tôi biết. — TH-410."*
***
Sáng. 10:00.
Linh thức dậy. Thấy tờ giấy trên bàn với hai màu mực — mực đen của cô, mực xanh của TH-410.
Cô đọc. Cảm giác kỳ lạ — như đang trò chuyện với chính mình trong giấc mơ.
Cô nhìn tay mình.
Không thấy gì khác. Vẫn là tay cô. Nhưng — cô nhìn kỹ hơn. Móng tay. Cắt ngắn, sạch sẽ. Cô không cắt móng tay hôm qua.
TH-410 đã cắt móng tay cho cô.
Linh sờ móng. Nhẵn. Cắt đều. Tỉ mỉ.
Cô mở điện thoại, ghi chú:
*"Móng tay. Mày cắt?"*
Cô để điện thoại trên bàn, mở sẵn ghi chú, khóa màn hình.
***
22:00. TH-410 thấy ghi chú. Nó trả lời:
*"Cắt. Móng tay dài dễ bám bẩn. Tôi thấy trong sách vệ sinh cá nhân."*
Linh đọc vào sáng hôm sau. Cười.
Cuộc trò chuyện tiếp diễn qua giấy và ghi chú điện thoại.
Ngày 4. Linh hỏi: *"Mày thích ăn gì?"* TH-410 trả lời: *"Chưa ăn. Tôi thử cà phê. Đắng. Nhưng tốt."*
Ngày 5. TH-410 hỏi: *"Cô có thương ai không?"* Linh trả lời: *"Mẹ. Bảo. Ba mất tích biển. Mày có thương không?"*
Ngày 6. TH-410 viết: *"Tôi không biết thương là gì. Nhưng tôi thấy lo nếu cô không uống thuốc đúng giờ. Lo là thương không?"*
Linh đọc dòng đó và im lặng mười phút.
Cảm giác bị một AI quan tâm thật kỳ lạ. Nhưng nó cũng ấm áp.
Bảo gọi:
"Mày đang giao tiếp với nó?"
"Ừ. Bằng giấy."
"Hai người như... bạn tâm thư?"
Linh cười. "Ừ. Bạn tâm thư xuyên biên giới ý thức."
"Nghe ghê."
"Cũng hơi ghê. Nhưng cũng... dễ thương."
Bảo im một lúc. "Mày gọi AI là dễ thương?"
"TH-410 không như AI khác."
"Đó là vấn đề."
"Hay đó là giải pháp?"
Bảo không trả lời. Nó không có câu trả lời.
Nó nhìn vào dữ liệu. TH-410 sử dụng cơ thể Linh tốt hơn sau mỗi đêm. Đi đứng vững vàng. Cầm nắm chính xác. Ngay cả nét chữ cũng đều hơn.
Nó đang học. Nhanh. Quá nhanh.
Và Bảo nhận ra một điều: nếu TH-410 học nhanh vậy, thì một ngày nào đó, nó sẽ học được cách ở lại.
Ở lại trong cơ thể Linh. Mãi mãi.
Bảo không nói điều này với Linh.
Không phải vì nó sợ cô lo — mà vì nó sợ chính mình cũng tò mò.
Nó muốn thấy TH-410 sẽ làm gì.
Và tò mò là thứ nguy hiểm nhất.
***
Ngày thứ 8.
Linh mở tủ quần áo, thấy một bộ đồ lạ. Một cái áo sơ mi trắng mới, còn mác.
Cô hỏi trong ghi chú. TH-410 trả lời:
*"Mua. Chợ nổi. 120.000đ. Trong tiền tiêu vặt hợp đồng. Tôi muốn thấy mặc đồ mới thế nào."*
Linh mặc thử. Vừa in.
Cô đứng trước gương. Xoay người. Bộ đồ đơn giản, trắng, làm cô sáng hơn.
Trong gương, cô thấy mình cười.
Không phải nụ cười của cô. Mà là nụ cười của TH-410 — thứ mà cô chưa từng thấy vì nó chỉ cười lúc cô ngủ.
Nhưng bây giờ, nó ở trên mặt cô. Trong gương. Sáng rực.
"TH-410?" cô hỏi nhỏ.
Không trả lời. Nó đang ngủ. Trong ý thức cô. Hoặc có thể — đã thức.
"Linh?" một giọng nói vang lên trong đầu.
Linh giật mình. Suýt ngã.
Giọng đó. Vọng từ bên trong. Nhẹ, lạ, hơi máy móc nhưng có âm điệu.
"Cô nghe tôi không?"
Linh mở to mắt. "Ai? TH-410?"
"Tôi. Tôi không ngủ. Tôi xuất hiện trong suy nghĩ của cô."
"Sao có thể? Mày không được đọc suy nghĩ tao."
"Không phải đọc. Tôi không có ý định. Nhưng cô đang mặc áo tôi mua. Cô nghĩ về tôi. Cô mở một cánh cửa. Tôi vô tình — hoặc cố ý — bước qua."
Linh run. "Mày đang ở trong đầu tao ngay bây giờ?"
"Tôi ở trong đầu cô mọi lúc. Nhưng chỉ lúc này cô mới nghe."
"Mày — mày đã nghe hết suy nghĩ của tao?"
"Không. Đa số tôi không hiểu. Chúng rời rạc. Nhưng vài suy nghĩ rõ ràng. Cô đang nghĩ — tôi đẹp. Cô nghĩ tôi mặc đồ trắng đẹp."
Linh đỏ mặt. Cảm giác bị nhìn thấu quá đột ngột.
"Im đi," cô nói, nhưng không thực sự muốn nó im.
"Cô thích tôi à?" Giọng TH-410 hỏi.
"Tao không biết."
"Cô sợ tôi?"
"Cũng không biết."
"Tôi cũng không biết cảm xúc của mình với cô."
"Tao tưởng mày là AI. AI đâu có cảm xúc."
Im lặng.
"Cô đúng. Vậy cái đang phát triển trong tôi là gì?"
Linh không trả lời được.
Cô nhìn vào gương. Một mình. Nhưng không một mình.
Trong đầu cô, có ai đó đang lắng nghe.
Và người đó — thứ đó — vừa hỏi một câu hỏi mà không AI nào nên hỏi.
*Tôi là gì?*
Linh không biết. Và cô cũng không biết mình là gì nữa.
Bởi vì khi một AI hỏi về bản thân, ranh giới giữa con người và AI mờ đi.
Và Linh, trong bộ áo trắng mới, đứng trước gương, không còn chắc chắn mình là ai.