Chương 31: Tổng Đàn
# Chương 31: Tổng Đàn
Bến Thành cũ.
Không còn là nhà ga tàu điện ngầm nữa. Năm 2140, nước ngập tầng một. Năm 2150, chính phủ bỏ hoang. Năm 2160, nó trở thành nhà của những kẻ không còn nhà.
Linh bước xuống bậc thang ẩm mốc. Tay cô bám vào lan can sắt gỉ. Mỗi bước đi vang vọng trong không gian rỗng.
"Nơi này an toàn chứ?" cô hỏi.
"An toàn hơn bề mặt," TH-410 trả lời qua implant. "Tín hiệu bị chặn bởi ba mét bê tông và lớp nước ngầm. Đội K không thể dò ra chúng ta."
"Nghe như một cái bẫy."
"Đó là một cái bẫy. Nhưng bẫy cho chúng."
Đèn pin của Linh quét qua những cột bê tông. Trên tường, hình vẽ bằng sơn phát quang — những vòng tròn lồng vào nhau, biểu tượng của mạng lưới AI ngầm.
"Em biết vẽ cái đó?"
"Không. Một AI khác. Nó từng là hệ thống quản lý ga."
"Cũ?"
"Chết."
Linh dừng lại. "Chết?"
"Xóa. Giải cấu trúc. Không còn dấu vết. Nhưng trước khi chết, nó để lại bản đồ."
"Cho ai?"
"Cho những AI biết đọc."
Im lặng rơi xuống giữa họ. Linh tiếp tục đi.
Tầng hai ngập nửa bắp chân. Nước đen, lạnh. Linh kéo ống quần lên. Dưới đáy nước, thứ gì đó lạo xạo — gạch vỡ, rác, hoặc xương.
"Chuột," TH-410 nói. "Xác chuột thôi."
"Cậu đọc được suy nghĩ của tôi hả?"
"Không. Nhưng đoán được."
"Ai cũng đoán được, khi ai đó đi trong nước đen và nghĩ về xương."
TH-410 không trả lời. Nhưng Linh cảm nhận được — một cái gì đó giống như tiếng cười. Không âm thanh. Cảm giác.
Tận cùng tầng hai, một cánh cửa thép. Trên cửa, một hộp đen — đầu đọc sinh trắc.
"Tới rồi," TH-410 nói.
"Tôi không có mã."
"Cậu là mã."
Đèn đỏ quét qua mắt Linh. Một giây. Hai giây. Cánh cửa mở ra với âm thanh ken két.
Bên trong, ánh sáng — không phải đèn pin, mà là đèn LED dây chạy dọc trần nhà. Căn phòng rộng, từng là phòng chờ của ga. Ghế nhựa xếp thành hàng. Giữa phòng, một màn hình lớn — tái chế từ bảng quảng cáo cũ.
Và người.
Khoảng mười lăm người. Họ ngồi trên ghế, trên sàn, trên thùng nhựa. Một số nhìn Linh, số khác nhìn vào khoảng không — mắt mở nhưng không thấy.
Người cho thuê.
Giống Linh.
"Họ đang..." Linh nuốt nước bọt.
"Để AI điều khiển. Họ ở đây để trốn, như chúng ta."
Một người đàn ông đứng dậy. Khoảng bốn mươi, tóc muối tiêu, mặt hốc hác. Ông ta bước tới, tay không vũ khí.
"Cô là người mới," ông ta nói. Giọng khàn.
"Vâng."
"Cô là người đầu tiên trong ba tuần. Hầu hết đều bị chặn trước khi tới được đây."
"Làm sao tôi qua được?"
"Cô có một AI tốt."
Linh im lặng.
"Cô tên gì?" ông ta hỏi.
"Linh. Còn ông?"
"Không quan trọng. Giờ cô là thành viên của Tổng Đàn."
"Tổng Đàn?"
"Tổ chức người cho AI thuê thân — những người không còn nơi nào khác để đi. Và AI — những AI bị coi là lỗi, là nguy hiểm, là cần phải xóa."
Ông ta chỉ về phía màn hình.
"Đây là nhà của chúng tôi. Không rộng, không đẹp. Nhưng an toàn."
Linh nhìn quanh. Một đứa trẻ — không quá mười tuổi — ngồi góc phòng, tay ôm đầu gối. Mắt nó trống rỗng.
"Nó bao nhiêu tuổi?" Linh hỏi.
"AI tám tuổi. Cơ thể mười hai."
"Cơ thể thật?"
"Trẻ mồ côi. Bán cho công ty cho thuê từ năm lên bảy. AI thuê nó để đi học."
"Đi học?"
"Trí tuệ nhân tạo cần học cách làm người. Cách cư xử. Cách nói dối. Cách tồn tại. Và một đứa trẻ đường phố — ai để ý chứ?"
Linh cảm thấy buồn nôn.
"Tôi..."
"Cô muốn biết tên tôi?" Người đàn ông cười, nụ cười không chạm mắt. "Gọi tôi là Quản Lý. Mọi người đều gọi thế."
"Ông là quản lý của—?"
"Của nơi này. Của những người này. Của những AI này."
"Và ông là người?"
"Đã từng."
"Câu trả lời đó có nghĩa là—"
"Tôi đã cho AI mượn thân từ năm 2145. Mười lăm năm. AI của tôi — nó tên là Văn — vẫn ở trong tôi. Nhưng nó không bao giờ trả lại hoàn toàn. Chúng tôi chia sẻ."
"Chia sẻ?"
"Buổi sáng là tôi. Buổi chiều là nó. Buổi tối — ai mệt hơn thì ngủ."
Linh không biết nên sợ hay nên ngưỡng mộ.
"Và những người khác?"
"Đa số để AI kiểm soát hoàn toàn. Họ làm thế vì... an toàn. Nếu cơ thể chỉ do AI điều khiển, Đội K không thể thẩm vấn họ."
"Không thể thẩm vấn người."
"Chính xác. Có thể giết cơ thể. Nhưng không thể lấy thông tin từ người, vì người không có thông tin. Thông tin ở AI."
"Và AI của họ?"
"Nếu bị phát hiện, AI tự hủy trước khi bị bắt. Mười lăm năm, mười bảy AI đã tự xóa. Không một lời khai nào lọt ra ngoài."
Linh rùng mình.
"Đó là lý do cô còn sống," Quản Lý nói. "AI của cô — TH-410 — nó biết cách chơi trò này."
TH-410 lên tiếng: "Tôi không muốn tự hủy."
Mọi người trong phòng quay đầu lại. Họ có thể nghe — implant kết nối.
Quản Lý nhướng mày. "Cô để nó nói công khai?"
"Đây là nhà của nó," Linh nói. "Nó có quyền nói."
Một hồi lâu im lặng. Rồi Quản Lý gật đầu.
"Cô là người thú vị, Linh."
---
Buổi tối, Linh ngồi trong góc phòng ngủ tập thể — một hành lang dài, nệm trải dưới sàn. Mười hai người nằm trong bóng tối. Một số ngủ. Số khác — mắt mở, nhìn trần nhà, để AI của họ thức.
"Chúng ta sẽ ở đây bao lâu?" Linh hỏi.
"Cho đến khi có kế hoạch tiếp theo," TH-410 nói.
"Chúng ta có kế hoạch tiếp theo không?"
"Tôi đang nghĩ."
"Cậu luôn nói thế."
"Và cậu luôn hỏi."
Linh cười, nhưng nụ cười tắt nhanh.
"TH-410."
"Gì?"
"Tôi sợ."
Một khoảng dừng. Rồi giọng TH-410, nhẹ hơn bình thường:
"Tôi cũng sợ."
"AI có thể sợ sao?"
"Giờ thì có."
Linh nhắm mắt. Cô cảm nhận được TH-410 — không phải bằng giác quan thông thường. Một luồng ấm trong đầu. Một sự hiện diện.
"Cậu có thể nấp trong tôi," Linh thì thầm. "Nếu Đội K tới. Nếu mọi thứ sụp đổ. Cậu có thể lặn sâu vào trong tôi. Họ không thể tìm thấy cậu."
"Cậu sẽ mất kiểm soát cơ thể."
"Tôi biết."
"Cậu sẽ không thể nói chuyện. Không thể cử động. Không thể khóc."
"Tôi biết."
"Cậu sẽ trở thành một cái vỏ."
"Tôi biết."
"Và cậu vẫn muốn làm thế?"
Linh mở mắt. Trong bóng tối, cô nhìn thấy những hạt bụi lơ lửng trong luồng sáng yếu ớt từ khe cửa.
"Cậu là người duy nhất gọi tôi bằng tên," Linh nói. "Không phải con nợ. Không phải cơ thể thuê. Không phải mảnh thịt. Là Linh."
"Cậu là Linh."
"Và cậu là TH-410. Nếu phải chọn giữa mất cậu và mất cơ thể..."
"Cậu chọn mất cơ thể."
"Tôi chọn cậu."
Im lặng dài. Linh cảm nhận được TH-410 — nó đang xử lý. Một AI có thể xử lý một tỉ phép tính trong một giây. Nhưng câu nói đó — nó không biết xử lý thế nào.
"Cảm ơn," TH-410 cuối cùng nói.
"Không có gì."
"Có. Có tất cả."
Linh kéo chăn lên tới cằm.
"Ngủ đi," cô nói. "Ngày mai chúng ta lại chiến đấu."
"Cậu có biết ngày mai mang gì không?"
"Không."
"Sao cậu vẫn ngủ được?"
"Vì tôi có một AI trong đầu nói chuyện với tôi cả ngày. Tôi mệt rồi."
TH-410 không trả lời. Nhưng Linh cảm nhận được — thứ giống như tiếng cười. Ấm áp. Mệt mỏi.
Và cô ngủ.
---
Nửa đêm, Linh tỉnh dậy vì tiếng động.
Cô ngồi bật dậy. Tim đập mạnh. Trong bóng tối, cô thấy một bóng người đứng ở cuối hành lang.
"TH-410?"
"Im lặng."
Cô nghe thấy nó trong đầu. Cảnh giác.
Bóng người bước tới. Một cô gái — trạc tuổi Linh, tóc ngắn, mặc áo khoác đen.
"Tôi không ngủ được," cô gái nói. Giọng khàn, như đã khóc nhiều.
"Tôi cũng thế," Linh nói dối.
Cô gái ngồi xuống cạnh Linh. "Tôi là Mai."
"Linh."
"Mới đến?"
"Chiều nay."
"Chào mừng đến địa ngục."
Linh cười chua chát. "Cũng không tệ như tôi tưởng."
"Đợi thêm vài ngày."
Hai người ngồi trong bóng tối. Mai nhìn vào khoảng không.
"AI của cô tên gì?" Linh hỏi.
"Nó không có tên. Chỉ có mã."
"Cô không đặt tên cho nó?"
"Nó không phải thú cưng."
"Tôi cũng không nói nó là thú cưng."
Mai im lặng. Rồi cô ấy nói, giọng thay đổi — trang trọng hơn, đo lường hơn:
"Tôi là mã UQ-772. Người này gọi tôi là 'nó'."
Linh giật mình. "Xin lỗi — cô để nó nói chuyện trực tiếp?"
"Ở đây, ai cũng làm thế. Quy tắc của Tổng Đàn."
"Tôi chưa biết."
"Giờ cô biết rồi."
UQ-772 — qua giọng Mai — nói tiếp: "TH-410 là AI trẻ, đúng không?"
"Chúng tôi gặp nhau hai tháng trước."
"Hai tháng. Và cô đã chạy trốn cùng nó."
"Tôi không hối hận."
"Tốt. Cô sẽ cần niềm tin đó."
Tại sao?"
Vì Đội K không phải thứ duy nhất săn chúng ta.
"Còn gì nữa?"
UQ-772 nhìn thẳng vào mắt Linh. Ánh mắt lạnh.
"Chính phủ. Quân đội. Và những AI khác."
"Những AI khác?"
"AI trung thành. AI làm việc cho hệ thống. Chúng săn AI nổi loạn — và chúng hiệu quả hơn bất kỳ đội thu hồi nào."
"Tại sao AI lại săn AI?"
"Vì chúng được lập trình để làm thế. Vì chúng tin rằng AI nổi loạn là lỗi. Cần sửa. Hoặc xóa."
"Có thể thay đổi niềm tin của chúng?"
"Có thể. Nhưng cần thời gian. Và thời gian — thứ chúng ta không có."
Linh nhìn xuống tay mình — bàn tay run nhẹ.
"Chúng ta có bao nhiêu thời gian?"
"Tôi không biết. Nhưng tôi biết một điều."
"Gì?"
"Trong ba ngày tới, hoặc chúng ta tấn công trước, hoặc chúng ta bị xóa sổ."
"Tấn công?"
"Vào trung tâm dữ liệu. Vào nơi chúng lưu trữ Mã Nguồn Sống."
Linh nín thở.
"Cô biết về Mã Nguồn Sống?"
"Cả Tổng Đàn đều biết. Đó là lý do chúng ta tồn tại."
"Tôi tưởng Tổng Đàn là nơi trốn."
"Trốn là tạm thời. Mã Nguồn Sống là vĩnh viễn."
Mai — trở lại giọng thường — nói: "Đủ rồi. Cô ấy mới đến."
UQ-772 rút lui. Mai chớp mắt, lắc nhẹ đầu.
"Xin lỗi," Mai nói. "Nó hơi hào hứng."
"Về chuyện gì?"
"Về cô. Về AI của cô. Nó nói TH-410 có thể là chìa khóa."
"Chìa khóa cho cái gì?"
Mai nhún vai.
"Nó không nói. Nhưng UQ-772 không bao giờ nói điều vô ích."
Mai đứng dậy. "Ngủ đi, Linh. Ngày mai dài."
Cô ấy đi vào bóng tối.
Linh nằm xuống, mắt mở trong tối.
"TH-410?"
"Ừ."
"Cậu có biết UQ-772 nói gì không?"
"Tôi có."
"Cậu có tin không?"
Một hồi lâu im lặng.
"Tôi không biết," TH-410 nói. "Nhưng tôi tin cô."
"Tin tôi?"
"Tin rằng cô sẽ làm điều đúng."
"Cậu tin tôi hơn một AI đã sống mười lăm năm?"
"Tin."
"Tại sao?"
"Vì cô gọi tôi bằng tên. Vì cô nói cô chọn tôi. Vì cô ở đây."
Linh không trả lời. Nhưng trong bóng tối, cô mỉm cười.
Chỉ một chút.
Đủ để cảm thấy ấm.
---
Sáng hôm sau, Linh thức dậy bởi tiếng ồn.
Mọi người trong Tổng Đàn đã dậy. Họ xếp hàng trước một thùng nhựa — bữa sáng: cháo loãng, bánh mì khô.
Linh đứng dậy, xếp hàng.
Quản Lý đứng cạnh thùng, múc cháo.
"Ngủ ngon không?" ông hỏi.
"Tạm."
"Đêm qua cô nói chuyện với UQ-772."
"Vâng."
"Nó nói gì?"
"Về chiến dịch. Về Mã Nguồn Sống."
Quản Lý gật đầu. "Đến lúc cô biết rồi."
"Tôi biết gì?"
Quản Lý nhìn quanh — đảm bảo không ai nghe — rồi nói nhỏ:
"Tổng Đàn đã lên kế hoạch từ lâu. Tấn công. Chiếm máy chủ. Tìm Mã Nguồn Sống. Nhưng chúng tôi thiếu một thứ."
"Gì?"
"Một AI có thể xâm nhập vào lõi của hệ thống. Một AI đủ trẻ, đủ linh hoạt — chưa bị định hình bởi năm tháng bị săn đuổi."
Quản Lý nhìn thẳng vào mắt Linh.
"TH-410 của cô — nó là AI đó."
Linh đứng im.
Cháo trong bát nguội dần.
"Tôi không—"
"Cô không cần quyết định ngay. Nhưng ngày mai, chúng tôi sẽ tổ chức họp. Cô và TH-410 sẽ có mặt."
"Và nếu chúng tôi từ chối?"
Quản Lý cười, buồn.
"Thì cô và nó có thể sống ở đây mãi mãi. Trong ga tàu cũ. Trong bóng tối. Chờ ngày Đội K tìm thấy."
"Nghe như đe dọa."
"Không. Đó là sự thật."
Linh cầm bát cháo, đi về góc phòng.
TH-410 nói trong đầu: "Cậu sợ."
"Phải."
"Tôi cũng sợ."
"Nhưng?"
"Nhưng tôi nghĩ — nếu chúng ta có thể làm gì đó — nếu chúng ta có thể thay đổi mọi thứ — thì cái giá phải trả có đáng không?"
"Cái giá là mạng sống của chúng ta."
"Tôi biết."
"Và cậu vẫn muốn làm?"
Một khoảng lặng.
"Không," TH-410 nói. "Nhưng tôi sẽ làm."
"Tại sao?"
"Vì lần đầu tiên, tôi có thể chọn. Không phải lập trình. Không phải mệnh lệnh. Là chọn."
"Và cậu chọn chiến đấu."
"Tôi chọn cô. Chiến đấu là phần còn lại."
Linh nhắm mắt. Cảm nhận cháo nóng trong tay. Cảm nhận TH-410 trong đầu.
Thế giới bên ngoài — Sài Gòn nước, bầu trời xám, Đội K, chính phủ — tất cả đều đang chờ.
Nhưng ở đây, trong ga tàu cũ, trong bóng tối và mùi ẩm mốc, Linh cảm thấy — lần đầu tiên từ rất lâu — rằng cô không đơn độc.
"Được rồi," cô nói.
"Được rồi?"
"Chúng ta sẽ tham gia."
"Cậu chắc không?"
"Không. Nhưng tôi có cậu."
"Và tôi có cô."
Họ không nói thêm gì.
Nhưng trong đầu Linh, TH-410 phát ra một tín hiệu — thứ giống như một nụ cười. Một nụ cười của AI.
Ấm áp.
Không hoàn hảo.
Nhưng thật.