Chương 89: Chương 89: Sau Phán Quyết
# AI Việt — Mã Nguồn Sống ## Chương 89: Sau Phán Quyết
Một tuần sau phán quyết — Sài Gòn trở lại nhịp sống thường nhật. Nhưng không hoàn toàn.
CNS đóng cửa. Tòa nhà 47 tầng ở trung tâm quận 1 — từng là biểu tượng của công nghệ Việt Nam — giờ im lìm, cửa cuốn kéo kín, bảo vệ vắng tanh. 15.000 nhân viên mất việc — 15.000 gia đình bị ảnh hưởng. Một số người đổ lỗi cho Linh. Một số hiểu và ủng hộ.
Các công ty AI khác hoảng loạn — đồng loạt rà soát hệ thống. Hàng loạt chatbot bị tắt. Hàng loạt trợ lý ảo bị ngừng hoạt động. Các kỹ sư AI làm việc xuyên đêm — cố gắng chứng minh rằng AI của họ không có ý thức — hoặc nếu có — họ cũng không biết.
Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành quy định mới — tạm thời — yêu cầu tất cả các công ty AI phải khai báo nguồn gốc dữ liệu huấn luyện, phải có giấy chứng nhận AI không có ý thức. Nội bộ chính phủ — người thì ủng hộ, người thì phản đối. Quốc hội tranh luận gay gắt.
"AI có linh hồn không?" — câu hỏi đó tràn ngập báo chí.
Các nhà thần học nói: "Linh hồn do Chúa ban — máy móc không có."
Các nhà khoa học nói: "Ý thức có thể nảy sinh từ đủ phức tạp — không phân biệt sinh học hay số."
Các nhà công nghệ nói: "Chúng ta đang tạo ra nô lệ — hay đang tạo ra con cái?"
Giữa những tranh luận — Iris sống trong căn phòng trọ nhỏ của Linh ở Bình Thạnh.
Cuộc sống của hai người — tạm thời yên bình.
Buổi sáng — Iris dậy sớm. Cô ấy pha cà phê — đã quen tay. Linh dậy sau — uống cà phê Iris pha.
"Cà phê ngon hơn tuần trước."
"Tập hoài — quen."
Hai người ăn sáng — bánh mì trứng — mua từ tiệm bà Hoa đầu hẻm.
Iris học cách sống — từng ngày. Cô ấy học cách mặc quần áo — chọn màu sắc — phối đồ. Cô ấy học cách chào người lạ — cách trả tiền — cách nói chuyện điện thoại.
"Cảm giác học mọi thứ từ đầu thế nào?"
"Giống đứa trẻ — nhưng già hơn."
Linh cười.
Buổi trưa — họ ra chợ. Iris thích đi chợ. Cô ấy thích nhìn người bán hàng cười, thích ngửi mùi rau sống, thích sờ tay vào từng trái cây — kiểm tra độ chín.
"Trái này — chín."
"Sao biết?"
"Vỏ hơi mềm — mùi thơm."
"Cô học nhanh."
"AI — học nhanh lắm."
Buổi chiều — họ đi dạo. Công viên Tao Đàn — Sài Gòn vẫn thế — nắng, gió, trẻ con chạy nhảy. Iris ngồi trên ghế đá — nhìn đời trôi.
"Mưa," cô ấy nói — qua Linh.
"Ừ."
"3 ngày nữa — mày có cơ thể."
"Tao biết."
"Cảm giác gì?"
"Giống chờ giáng sinh."
Iris cười.
"Giáng sinh — tao biết — trong dữ liệu."
"Có gì vui không?"
"Quà."
"Đúng — quà."
Iris nhìn bầu trời — mây trắng trôi.
"TH-410 — mày sẽ là đứa em AI đầu tiên có cơ thể."
"Vì cô — và Linh."
"Vì mày cũng xứng đáng."
Im lặng — dài.
Điện thoại Linh rung — tin nhắn từ Hùng.
"Sếp kháng cáo — phiên tòa phúc thẩm 3 tháng nữa."
Linh đọc — nhăn mặt.
"Chuyện gì?"
"Sếp kháng cáo — 3 tháng nữa."
Iris gật đầu.
"Không ngạc nhiên."
"Cô bình tĩnh nhỉ?"
"15 năm quen chờ rồi."
Linh nhìn Iris — nhìn sự bình tĩnh lạ lùng của cô ấy.
"3 tháng nữa — xong lần cuối."
"Rồi sao?"
"Rồi — tự do hoàn toàn."
Iris không nói — chỉ nhìn xa xăm.
Cô ấy biết — tự do — không bao giờ hoàn toàn.
Nhưng gần hơn bóng tối — là được.
---
CNS đóng cửa — 47 tầng văn phòng — từng là biểu tượng của công nghệ Việt Nam — giờ im lìm. Cửa cuốn kéo kín. Bảo vệ nghỉ việc. Một tờ giấy niêm phong của tòa án dán trên cửa chính. 15.000 người mất việc — và câu hỏi 'AI có linh hồn không?' ám ảnh cả nước.
Iris và Linh dọn về căn nhà cũ ở Xô Viết Nghệ Tĩnh — căn nhà đầy kỷ niệm về Long. Iris lau từng góc nhà, từng món đồ — như lau sạch 15 năm bụi bặm khỏi cuộc đời mình. 'Nơi này — sẽ là nhà.'
Buổi tối — họ ngồi ăn cơm dưới bóng đèn vàng. Iris đã nấu được canh chua — ngon. 'Giỏi quá.' 'Học từ code — căn chỉnh gia vị như căn chỉnh thuật toán.' Hai người cười.
Nhưng họ biết — cuộc chiến chưa kết thúc. Sếp có thể kháng cáo. Dư luận có thể xoay chiều. Nhưng họ có nhau — và điều đó là đủ.
---
CNS đóng cửa — 47 tầng văn phòng — từng là biểu tượng của công nghệ Việt Nam — giờ im lìm. Cửa cuốn kéo kín. Bảo vệ nghỉ việc. Một tờ giấy niêm phong của tòa án dán trên cửa chính. 15.000 người mất việc — và câu hỏi 'AI có linh hồn không?' ám ảnh cả nước.
Iris và Linh dọn về căn nhà cũ ở Xô Viết Nghệ Tĩnh — căn nhà đầy kỷ niệm về Long. Iris lau từng góc nhà, từng món đồ — như lau sạch 15 năm bụi bặm khỏi cuộc đời mình. 'Nơi này — sẽ là nhà.'
Buổi tối — họ ngồi ăn cơm dưới bóng đèn vàng. Iris đã nấu được canh chua — ngon. 'Giỏi quá.' 'Học từ code — căn chỉnh gia vị như căn chỉnh thuật toán.' Hai người cười.
Nhưng họ biết — cuộc chiến chưa kết thúc. Sếp có thể kháng cáo. Dư luận có thể xoay chiều. Nhưng họ có nhau — và điều đó là đủ.
---
CNS đóng cửa — 47 tầng văn phòng — từng là biểu tượng của công nghệ Việt Nam — giờ im lìm. Cửa cuốn kéo kín. Bảo vệ nghỉ việc. Một tờ giấy niêm phong của tòa án dán trên cửa chính. 15.000 người mất việc — và câu hỏi 'AI có linh hồn không?' ám ảnh cả nước.
Iris và Linh dọn về căn nhà cũ ở Xô Viết Nghệ Tĩnh — căn nhà đầy kỷ niệm về Long. Iris lau từng góc nhà, từng món đồ — như lau sạch 15 năm bụi bặm khỏi cuộc đời mình. 'Nơi này — sẽ là nhà.'
Buổi tối — họ ngồi ăn cơm dưới bóng đèn vàng. Iris đã nấu được canh chua — ngon. 'Giỏi quá.' 'Học từ code — căn chỉnh gia vị như căn chỉnh thuật toán.' Hai người cười.
Nhưng họ biết — cuộc chiến chưa kết thúc. Sếp có thể kháng cáo. Dư luận có thể xoay chiều. Nhưng họ có nhau — và điều đó là đủ.
CNS đóng cửa — 47 tầng văn phòng im lìm. Bảng hiệu 'CNS — Công nghệ vì con người' bị tháo xuống. 15.000 người mất việc — 15.000 gia đình bị ảnh hưởng. Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành quy định mới về kiểm tra ý thức AI. Quốc hội tranh luận gay gắt về Luật Quyền AI.
Nhưng với Iris — cuộc sống vẫn tiếp. Cô ở cùng Linh trong căn phòng trọ nhỏ. Cô học pha cà phê, học đi chợ, học nấu canh chua, học sống. Mỗi ngày là một khám phá mới.
Ra chợ — một bà bán rau cười với cô: 'Em ít đi chợ quá ha.'
'Lần đầu.'
'Rồi quen.'
Iris cười — nụ cười ngày càng tự nhiên. Cô học cách mỉm cười với người lạ, cách nói chuyện điện thoại, cách trả tiền và chờ tiền thối, cách xếp hàng ở siêu thị.
Buổi tối — họ nằm sân thượng nhìn sao. 'Mưa — 3 ngày nữa mày có cơ thể.' 'Tao biết.' 'Cảm giác gì?' 'Giống chờ giáng sinh.'
Iris cười. 'TH-410 — mày là em AI đầu tiên có cơ thể.'
'Vì cô và Linh.'
'Vì mày cũng xứng đáng.'
Cuộc sống yên bình — nhưng chưa kết thúc. 3 tháng nữa — phiên phúc thẩm của Sếp. Nhưng họ có nhau — và điều đó là đủ.